Balast Nedir

Elektrikli aydınlatmada kullanmış olduğumuz floresan lamba tipleri gibi, gaz deşarjına dayalı çalışma sağlayan aydınlatma malzemelerinin çalışmasına imkan tanıyan bir ekipmandır diyerek, balast nedir? sorusunun cevabını vermiş oluruz.

Balast Ne İşe Yarar? Kullanım Şekilleri Nelerdir?

Balast nedir? sorusuna verdiğimiz kısa cevap sonrasında, balast ne işe yarar? Sorusunun cevabıyla birlikte, kullanım şekillerine ve çeşitlerine de kısaca göz atmak yararlı olacaktır.

Negatif dirence sahip olan deşarj lambaları, bu negatif direnç nedeniyle çektikleri akımı sınırlandırmamaktadırlar. Lambalarda gaz deşarjının başlamasıyla birlikte çekilen akım artacağı için, lambanın bozulmasına neden olmaktadır. Bu sebeple çekilecek akımın sınırlandırılarak, lambanın bozulmamasına yarayacak bir ekipmana ihtiyaç duyulmaktadır. Bu sınırlandırmayı ise, balast adını verdiğimiz ekipman yapmaktadır.

Deşarj lambalarına baktığımızda, akımın ve gerilimin çalışma aralığında tutulmasının, lambanın ömrünü uzatmak ve daha düzgün çalışması için gerekli olduğunu görmekteyiz. Lambada kullanılan balastın görevlerinden birisi de, bunu sağlamaktır. Üzerinden sınırlandırılmamış bir akım geçerek çalışmakta olan lambalar, bu akım sebebiyle kolaylıkla ısınmakta ve bu ısı sonucunda ömürlerinin azaldığı bilinmektedir.

Balast Çeşitleri Nelerdir?

Günümüzde elektrik aydınlatma lambalarında kullanılmakta olan, iki farklı tip balast bulunmaktadır. Kullanılmakta olan bu balastlar, elektronik balastlar ve manyetik balastlardır.

Manyetik indüksiyon ile akım değeri ve gerilimi düzenlemeye yarayan balastlara, manyetik balastlar denilmektedir. Bu balastların, frekans değerlerini değiştirme özelliği bulunmamaktadır. Frekans değerlerini değiştirme özelliğinin olmaması, manyetik balast kullanılan lambalarda ışıkta titreme olmasına neden olabilmektedir. Bu durum, aydınlatmanın önemli olduğu günümüzde istenmeyen bir durum olduğu için, meydana gelen titremeyi ortadan kaldırmak için üretici firmalar tarafından önlemler alınmaya başlanmıştır.

Elektronik balastların en önemli özelliği ise, manyetik balast gibi gerilim ve akım kontrolünü sağlamasının yanı sıra, frekans kontrolünü de sağlayıcı özelliğe sahip balastlar olmasıdır. Frekans kontrol özelliği olması sebebiyle elektronik balast kullanılan lambaların deşarj zamanlarında ortaya çıkan ışık titremesi, gözle tam olarak algılanmayacak düzeyde olur. Yani ışıktaki titreme, dikkat çekici düzeyde hissedilmemektedir. Bu nedenle yeni nesil lambalarda, elektronik balast kullanımı tercih edilmektedir.

Manyetik ve elektronik balastların dezavantajlarına baktığımızda, elektronik balastların harmonik üretme, manyetik balastların ise endüktif reaktif enerji tüketme gibi bir takım dezavantajlarının olduğu görülmektedir. Özellikle çok sayıda elektronik balast kullanılan aydınlatma sistemlerinde, harmonik filtre kullanılmasına ihtiyaç duyulabilmektedir.

Sargıdan oluşan manyetik balastların endüktif reaktif enerji tüketmelerini önlemek için, manyetik balastlı floresanların fazla kullanıldığı yerlerde reaktif enerji kompanze edilmektedir. Günümüzde bazı aydınlatma lambası üreticileri, armatürlerin içerisine küçük boyutta kompanzasyon kondansatörü bağlayarak, endüktif reaktif enerji tüketimini önlemeye çalışmaktadırlar.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here