Chipset Nedir

Yonga seti PC işleyişi için temel bir bileşenidir. Ad, sabit diskten işlemciye kadar bilgisayarın tüm bileşenlerinin bilgi alışverişinde bulunabilmesini ve böylece onlardan gerekli olan görevleri yerine getirmesini sağlamaktan sorumlu bir dizi entegre devreyi ifade eder.

Chipset, anakartın üzerinde yer alan, anakartın beynidir. Diğer adı yonga seti olan chipset; işlemci, önbellek, veri yolları, çevre birimleri gibi tüm donanımlar arası veri akışını sağlar ve denetler. Chipsetler giderek daha akıllı ev aletleriyle birlikte, Blu-ray oynatıcılar, tarayıcılar ve yazıcılar gibi diğerlerinin yanı sıra bu setler özel işlemcilere bağlı olarak fabrikadan çıkan cihazların sayısı da artıyor.

Anakartın beyni durumunda olan chipset’in iyi seçilmesi durumunda bilgisayarınızın; ram, işlemci, hard disk gibi diğer donanımlar ile en verimli hale kavuşmasını sağlar. Bir bilgisayarın kalitesi, özellikleri, hızı gibi birçok durumda başrol oynayan chipset; bilgisayar seçimi sırasında dikkat edilmesi gereken en önemli unsurdur.

Chipset Nasıl Oluşur? Ne İşe Yarar?

Bir yonga setini oluşturan birden fazla yonga vardır fakat chipset üzerinde asıl işlevleri yürüten iki temel yonga vardır.

North Bridge ( Kuzey Köprüsü ) ve South Bridge ( Güney Köprüsü ) denen bu iki yongadan; kuzey köprüsü, AGP veya PCI ekspres denen veri yollarının kontrolü ve veri aktarımından sorumluyken, güney köprüsü; giriş – çıkış birimleri, güç yönetimi, USB yolları, ses ve Ethernet gibi yollardan sorumludur.

Kuzey köprüsü, güney köprüsüne kıyasla daha önemlidir. Ana kartın üst kısmında yer alması dolayısıyla ismini buradan alan Kuzey Köprüsü; sinyalin geçtiği fiziksek yollara yakın bir konumda yer alarak, mesafenin kısa tutulması sayesinde temiz ve hatasız olarak işlem yapar. Kuzey köprüsü; işlemci, bellek ve AGP slotlarına yakın olmasıyla chipset için hayati önem taşır.

Chipset’in Önemi ve Chipset Üreticileri

Bilgisayarlarda bulunan chipset; bellek ve mikroişlemci türlerinin belirlenmesinde ana etkendir. Bu yüzden güçlü bir chipset tercih edilmesi demek; bilgisayarınızın iyi bir özellikle ve hızda olması demektir.

Bu yüzden günümüzdeki; Intel, VIA, AMD, SiS, ALi, ServerWorks gibi başlıca chipset üreticilerinin ürünlerini takip etmenizde yarar vardır. Kişisel bilgisayarda genelde; Intel ve AMD başta olmak üzere VIA ve SiS chipsetleri kullanılmaktadır.

Chipset Neden Arıza Yapar?

Bilgisayarların belirli periyotlar bakıma girmesi tavsiye ediliyor. Bu süre en az yılda bir kez, eğer yılda bir kez götürülemezse mutlaka iki yılda bir kez gösterilmeleri gerekiyor. Çünkü bilgisayarların fanları zamanla etrafta yer alan toz ve bir takım yabancı maddelere çekere tıkanıyor, hava dolaşımı olumsuz etkilendiği için yeteri derecede soğuma olmuyor.

Bu durum zamanla bilgisayarlar yavaşlama ileri aşamalarda ise soğutamama kaynaklı ani güç kesmelerinden kaynaklı bilgisayarın kapanmasına neden oluyor. Bu yüzden anakartın üzerinde yer alan CPU’nun IHS bölümündeki termal macunun yenilenmesi gerekiyor.

Termal macun yenilenmediği ve bu sorunlar giderilmediği sürece; yeterli soğuma olmamasından kaynaklı, chipsette bulunan lehimler ısının etkisiyle genleşip zamanla çürüyebilir. Bundan kaynaklı olarak da chipsette; yanma, şişme, çatlama gibi fiziksel sorunlar görülebilir.

Chipset Nasıl Tamir Edilir?

Chipset sorunlarında, arızanın tespiti önemlidir. Eğer sorun chipsetteki; şişme, yanma, çatlama gibi fiziksel ve direkt bir etkenden kaynaklanmıyorsa, chipset sökülmeyip, flux ile sarılmalıdır. Flux; lehim toplarının sağlam şekilde yerine geçmesine yarayan etkili bir üründür. Bu işlem uygulandıktan sonra gerekli kontrol ve testler yapılarak durum kontrol edilir, eğer sorun ortadan kalkmışsa, chipset kullanıma hazır hale gelir.

Fakat sorun chipsette yanma, şişme ve çatlama gibi, direkt olarak fiziksel bir sıkıntısı halindeyse; chipsetin yeni bir chipset ile değişmesi gerekir fakat chipsetin ana kartın beyni olduğunu söylemiştik, bu yüzden bu değişim oldukça maliyetli olacaktır.

Sonuç olarak chipset; ana kartın ve bilgisayarımızın beyni olduğunu unutmayıp; ilerleyen zamanlarda bizi yarı yolda bırakmaması ve yüksek maliyet çıkarmaması için, gerekli zamanlarda bilgisayarımızın kontrol ve bakımlarını gerçekleştirmeliyiz.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here