Elektrik şebeklerin de gerilim ile akım arasında faz farkı olmaz. Tesislerdeki kapasitif ve indüktif yükler sayesinde gerilim ile akım arasında faz farkı meydana gelir;  ve sistem olumsuz yönde etkilenir. Oluşan bu faz kaymasını düzelterek elektrik enerjisini verimli kullanmak  amacıyla kurulan sisteme kompanzasyon ve reaktif güç katsayısını düzeltme işlemi  olarak da adlandırılır.
Kompanzasyon sistemi kurulacak bir tesis eğer yapım aşamasında ise Elektrik Dağıtım Şebekeleri Teknik Şartnamesi ne göre tesis in  Cosφ  0.7 olarak alınır. Kompanzasyon hesabın Cos φ 0.95 dahil 1 arasında olacak şekilde hesaplanır. Sabit kompanzasyon için %3 alınır.İyi bir kompanzasyon hesabı yapılabilinmesi için tesisin kurulu gücü ve tesisteki yüklerin karakteristikleri bilinmesi gereklidir.
Gelin  Aşağıdaki örnekler ile bu sistemi ve   kompanzasyon hesabı nasıl yapıldığını  daha iyi öğrenelim

1000 KVA trafosuna sahip  olan bir işletme için;  kompanzasyonunu hesaplayalım
1 inci yöntem
S = 1000 KVA
Cosφ=0,7
Cosφ = 0,95 istenilen

Önce aktif gücü bulalım ;
P = S x Cosφ
P = 1000 x 0,95 = 950 KW      k faktörü kat sayısı=0.69 (k  faktörü cetveli)
Qc=Talep Gücü (P) . k faktörü katsayısı
Qc=950.0.69=655.5 kVAR

2’inci yöntem ise trigonometri cetvelin den  tan& ları bularak yapalım
Qc=P.(tan&1 – tan&2)
Cosφ1=0,7 tanφ1=1
Cosφ2=0,95 tanφ2=0,325
Qc=950x(1-0,325)
Qc= 950x(0,675)
Qc=641,25 kVAR

641,25 kVAR Yaklaşık olarak yukardaki  hesaplama sonucuyla  eş değerde dir.
Sabit kompanzasyon = 1000×0,03=30 kvar

Örnek: Bir tesisin aktif gücü 80 kW, cosφ=0,7 dan 0,95’a yükseltilmek isteniyor. Bunun için gerekli olan kondansatör değerini hesaplayalım.

P=80 kW
Cosφ1=0,7 tanφ1=1            Qc=P.K
Cosφ2=0,95 tanφ2=0,325   Qc=80.0,69
Qc=P. (tanφ1- tanφ2)          Qc=55,2 kVAR
Qc=P.(1,02-0,32)
Qc=80.0,7
Qc=56  kVAR

Örnek:  Bir tesisin aktif gücü 10 kW, cosφ=0,8 dan 0,97’a yükseltilmek isteniyor. Bunun için gerekli olan kondansatör değerini hesaplayalım.

P=10 kW
Cosφ1=0,8 tanφ1= 0,727
Cosφ2=0,97 tanφ2= 0,249
Qc=P. (tanφ1- tanφ2)
Qc=P.(0,727-0,0,249)
Qc=10.0,478
Qc=4,78  kVAR = 5 kVAR Qc=P.K
Qc=10.0,50
Qc=5 kVAR

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here