seri kompanzasyon

Seri kompanzasyon yöntemi yüksek gerilim şebekelerinde ve mevcut altyapılarının geliştirilmesinde, bir kondansatörü iletim hattına seri bağlayarak sistem voltajını artırma yöntemidir.

Prensip, iletim hattının etkin reaktansını azaltmak için hattaki endüktif voltaj düşüşünü eklenen bir kapasitif voltajla veya başka bir deyişle telafi etmektir. Kamu hizmetlerinin güç arttırmada maliyetleri düşürmek için en yaygın kullandığı uygulamadır.

Elektrik üretim merkezlerinden üretilen elektrik enerjisi açık alan ve kırsal bölgelerde,  AC yüksek gerilim hatları  ve kablolar (havai hatlar) yardımı ile tüketicilere iletilmektedir. Türkiye’de kullanılan yüksek gerilim  66 ve 154 kv aralığında alternatif akımla yapılmaktadır.

Seri kompanzasyonunun (SC) temel amacı, Uzun mesafelerdeki (200 km’den fazla) hatlarda meydana gelen voltaj düşüşünü azaltmak, nötr akım dengelemesi , yüke bağlı düşüşlerin sınırlandırılması, güç iletim hatlarının kalitesini ve dengesini geliştirerek kullanıcılara kaliteli enerji iletimi sağlamak için  seri kompanzasyon çözümlerinden yararlanılmaktadır.

Örneğin: Karakaya, Keban ve Atatürk santrallarından üretilen elektrik enerjisi, enerji nakil hatları ile 500 km den uzak mesafedeki  tüketim bölgelerine iletmesi  bir başka örnek ise devletler arasındaki enerji nakil hatları

Seri Kondansatörün Elektrik Hattında Yeri

Yüksek gerilim hatlarında, seri kapasitörün (SC) kullanım yeri, hattın ekonomik ve teknik olarak değerlendirilmesine bağlıdır. Seri kondansatör, hattın gönderme ucunda, alıcı ucunda (hat sonu) veya hattın merkezine  monte edilebilir. Teorik olarak hat boyunca her yere yerleştirilebilir.

İletim hatlarına sabit seri kompanzasyon ekleyerek, hattın endüktif reaktansı azalır, ve bu sayede hattın taşıyabileceği maksimum güç sınırları arttırılabilir. İletim hattına seri kompanzasyon yapılarak sisteme reaktif güç verilmesi sistemden reaktif güç çekilmesi ile hattın  gerilim değerini istenilen değerde tutmak mümkündür.

Seri kondansatörlerin aşırı gerilimden korunması

Hata veya aşırı yüklenme gerçekleştiğinde Kondansatörlerinin terminalleri arasında voltaj değerleri  kısa süreli aşırı voltaj limitini aşabilir. Meydana gelen gerilimler koruma elemanları ile belirlenen sınır gerilime yükseldiği zaman, kondansatörleri aşırı gerilimden korumak için, bu gerilimi kontrol eden koruma elemanı kondansatörlere parelel bağlanmış kesiciyi kontrol ederek kesiciyi  kapatır ve  kondansatörleri şöntleyerek  seri kompanzasyon sistemini devre dışı bırakır.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here